1956 3627 021 - 4026 838 0930

ارزیابی و توانبخشی پردازش شنوایی مرکزی

تاریخ :‌ 13 آبان 1399, 16:25 بازدید : 150 دسته بندی : خدمات
0
ارزیابی و توانبخشی پردازش شنوایی

ارزیابی و توانبخشی پردازش شنوایی مرکزی


توجه داشته باشید مغز به صورت یکپارچه عمل میکنه بنابراین عملکردهای سطح بالاتر مانند توجه ،حافظه ،قابليت زبان شناختي ،عملكرد إجرايي و وراشناختي عملكردهاي ذكر شده را متاثر ميكنند.  اگرچه مشکلات پردازشی ،شناختی و‌زبانی سطح بالا می‌تواند منجر به بروز مشکلاتی در وظایف شنوایی مانند: فهم زبان شفاهی و‌مشکلات شنیداری شود، اما اختلال پردازش شنوایی ماهیتی جداگانه داشته و نتیجه اختلال در شاخصه های رده بالاتر از قبیل یادگیری ،توجه ،حافظه ،شناخت و يا مرتبط با زبان نيست.
نکته:  نقص پردازش شنوايي ميتواند با اختلالات توجه ،حافظه ،شناخت و ....همراه باشد.
 بنابراين در كودكان اتيسم يا عقب مانده ذهني كه ممكن است در دنبال كردن دستورات و يا فهم زبان شفاهي مشكل داشته باشند ، مشكلات پردازش شنوايي به علت نقايص پردازشهاي رده بالا ايجاد مي شود بنابراين به كار بردن واژه CAPD براي اين افراد اشتباه است.  بنابراين ارزيابي،تشخيص و جدا كردن اختلالات ديگر از اين نوع اختلالات ضروري است.

پردازش شنوایی‌مرکزی بر طبق تعریف ASHA :

پردازش شنوایی مرکزی شامل مکانیسم هایی است که در جهت رخداد رفتارهای زیر اتفاق می افتد:
✔مکان یابی و جهت یابی
✔تمایز شنوایی
✔بازشناسی الگوی شنوایی
✔جنبه های زمانی شنوایی

✔عملکرد شنوایی در حضور سیگنال اکوستیکی رقابتی
✔عملکرد شنوایی در مواجهه با سیگنال آکوستیکی کاهش یافته


 بر طبق تعریف ASHA اختلال پردازش شنوایی ،ناتوانی در بازیابی،تجزیه و تحلیل ،سازماندهی  و ذخیره سازی سیگنالهای آکوستیکی است.

درصد شيوع اختلال پردازش شنوايي

ارقام متفاوتی از شیوع CAPD در کودکان و ‌بزرگسالان گزارش شده است .شیوع این اختلال در کودکان تا ۲۰ درصد و در سالمندان بالای ۶۰ سال تا ۷۰ درصد گزارش  شده است. همچنین ۵۰ درصد کودکان مبتلا به اختلال یادگیری نیز دچار این مشکل می باشند.

 رفتارهایی که در کودکان مبتلا به اختلال پردازش شنوایی دیده می شود شامل:

✔بازشناسی و درک‌ضعیف گفتار در حضور نویز
✔پرسش مکرر ها..و چی ..
✔درخواست تکرار اطلاعات

✔حافظه کوتاه مدت ضعیف
✔توجه شنوایی ضعیف
✔کاهش سطح تحمل اصوات بلند

✔پاسخ دهی کند هنگام پرسش و‌پاسخ
✔عدم رعایت ترتیب دستورات خواسته شده
✔مشکل دیکته ،روخوانی،هجی کردن

.
مهمترین چالش در CAPD، تشخیص دقیق آن است. 

دو چالش مهم دیگر در CAPD نیز عبارتند از: 

۱) کودکان اغلب در آزمون‌های مرکزی شنوایی به دلایل غیر شنیداری مردود می‌شوند .
 ۲) گرایش زیادی برای تشخیص CAPD بر مبنای آزمون‌های غربالگری به جای آزمون‌های تشخیصی وجود دارد که قطعاً نمی‌تواند کارایی لازم را داشته باشد.
 آزمون‌های CAPD باید دارای هنجارهای دقیق در رده‌های سنی مختلف باشند. ضمناً باید اعتبارسنجی آزمون‌های CAPD در کودکان مشکوک به این عارضه صورت پذیرد. از آنجا که CAPD در واقع اختلال در سیستم عصبی مرکزی شنوایی است، بنابراین تشخیص CAPD نیز باید روی موارد شناخته شده و قطعی اختلال در سیستم مرکزی شنوایی صورت گیرد. تشخیص CAPD باید به واسطه ابزارهایی صورت گیرد که اعتبار آن‌ها در شناسایی ضایعات دستگاه عصبی مرکزی مشخص شده باشد.
ضایعات دیگری نیز وجود دارند که می‌توانند علایمی شبیه به CAPD ایجاد کرده یا با آن همراه شوند. برای نمونه: اختلال نقص توجه/بیش فعالی (ADHD)، اتیسم، اختلالات پردازش زبان و برخی اختلالات شناختی منجر به بروز رفتارهایی مشابه CAPD در گوش دادن به اصوات می‌شوند. البته اگر مشکلات گوش دادن ناشی از اختلالات سطح بالای مغز، اختلالات چند حسی یا بیماری‌های عمومی باشد، تشخیص CAPD درست نیست، مگر اینکه وقوع ضایعه هم‌زمان در سیستم پردازش مرکزی شنوایی اثبات گردد؛ بنابراین، در رابطه با کودکان باید حتماً از رویکرد تیمی چند تخصصی مشتمل بر شنوایی‌شناس، والدین، پزشک، متخصص گفتار و زبان، معلم کودک، روانشناس و سایر متخصصین احتمالی دیگر استفاده نمود تا قبل از تشخیص افتراقی، کلیه رفتارها و اعمال کودک مورد واکاوی قرار گیرد.
.
✔ارزيابي پردازش شنوايياختلال پردازش شنوایی مرکزی

اولين مرحله ارزيابي پردازش شنوايي مركزي، ارزیابی_شنوایی_محیطی است چرا که برخی از اختلالات موجود در سیستم شنوایی محیطی می توانند منجر به اختلالات مرکزی شوند.
اختلال در سیستم شنوایی محیطی می تواند تاثیر عملکردی مشابه با سیستم شنوایی مرکزی داشته باشد به طور مثال درک گفتار در محیط های شنوایی متفاوت و عملکرد آموزشی و تحصیلی بیمار را متاثر کند.
نتایج وضعیت سیستم شنوایی محیطی در تعیین نوع آزمون مرکزی و فاکتور اصلاحی موثر است.

از آزمونهای الکترو فیزیولوژیک موثر در  ارزیابی پردازش شنوایی مرکزی می توان به MLR LLR P300 MMN ،Speech ABR اشاره کرد.
.
🔴 ارزيابي اختلالات پردازش شنوايي

✔تاريخچه گيري
✔پر كردن پرسشنامه
✔ارزيابي رفتاري
✔ارزيابي گفتاروزبان
.

✅نكته :آزمونهاي مناسب براي هر فرد بايد بيمار محور بوده و بر طبق شكايات بيمار انتخاب شود و ملاحظات سن تقويمي و رشدي،ظرفيت شناختي ،سطح گفتارو زبان ،توجه،خستگی و انگیزه مد نظر قرار گرفته و اصلاحات در نظر گرفته شود.
✅ ابزار ارزیابی در تشخیص اختلالات پردازش شنوایی مرکزی باید حساسیت و ویژگی لازم را داشته باشد.
✅قبل از انجام آزمون ملاحظات روانشناختی و هنجار بودن هوش بهر  ضروري است همچنين كودك بايد جهت ارزيابي هاي گفتارو زبان و بررسي اختلالات آن به آسيب شناس گفتارو زبان ارجاع داده شود.

اگر چه اختلال پردازش شنوايي مركزي اختلالي منحصر به فرد است اما ميتواند با اختلالات ديگر همزيست باشد بيشترين همزيستي با اختلال یادگیری ،ADHD و SLI وجود دارد.

ناتوانی یادگیری،اختلالاتی هستند که بر توانایی فرد برای درک یا استفاده از زبان گفتاری یا نوشتاری،محاسبات ریاضی،حرکات هماهنگ و یا توجه مستقیم تاثیر می گذارند.
اگرچه ناتوانی یادگیری در کودکان بسیار کم سن و سال رخ می دهد،اما این اختلال تا زمانی که کودک به سن مدرسه می رسد ناشناخته باقی می ماند.

انواع اختلالات یادگیری:

✅_اختلال یادگیری در خواندن(dyslexia): مشکل در خواندن.
🔵علایم:اشکال در خواندن،نوشتن،هجی کردن(املاء).

✅_اختلال یادگیری در نوشتن(dysgraphia): مشکل در نوشتن.
🔵علایم:دست خط بد،اشکال در املاء،سازمان دهی به نظرات.

✅_اختلال یادگیری در ریاضیات(dyscalculia): مشکل در ریاضیات.
🔵علایم:اشکال در حل کردن مسائل ریاضی،خواندن ساعت،استفاده از پول.

✅_ناتوانی یادگیری در مهارت های حرکتی(dyspraxia): اختلال در یک پارچه کردن حواس، مشکل در مهارت هایزحرکتی ظریف.
🔵علایم:اشکال در هماهنگی دست و چشم،تعادل،چالاکی در انجام کار با دست.

✅_ناتوانی یادگیری زبان(dysphasia & aphasia): مشکل با زبان.
🔵علایم:اشکال در درک زبان شفاهی،ضعف در درک متن هنگام روخوانی.
 به طور کلی در اختلال یادگیری نقص صرفا در زبان نوشتاری (درک و بیان) می باشد و اگر کودک مشکل در بیان شفاهی داشته باشد در حیطه ی اختلال یادگیری قرار نمی گیرد.

تشخیص افتراقی بین اختلال یادگیری(LD) و اختلال پردازش شنیداری(CAPD) به علت هم آیی بالایی که با هم دارند دشوار می باشد و توسط شنوایی شناسی که به تست های مخصوص CAPD  اشراف کامل دارد انجام می شود.

🔴اما چند نکته در مورد CAPD:

✔_در این اختلال ادیوگرام وPTA طبیعی هست ولی کودک رفتارهای مشابهHL نشان می دهد.
✔_واکنش های شنیداری بی ثبات است.مثلا گاهی به صداهای آهسته واکنش نشان می دهند،در صورتی که در مقابل صداهای بلند واکنشی ندارند.
✔_کودکان CAPD برای درک گفتار به لب خوانی و حالات چهره وابسته هستند.به طوری که زبان بدن و gesture به همراه کلام به درک گفتار برای این کودکان کمک کننده است.
✔_کودکان دارای اختلال یادگیری عموما نقص در زبان شفاهی ندارند اما کودکان CAPD به خاطر نقص در پردازش قطعا مشکلات کلامی خصوصا در حوزه ی درک دارند.
✔_ علایم نقص توجه و تمرکز شنیداری در CAPDبیشتر از LD است.
.
SLI)Specific language impairment)

آسیب زبانی ویژه است که در آن تاخیر قابل توجهی در حیطه های زبانی زیر دیده می شود:

✔واج شناختی
✔معناشناختی
✔صرف و نحو
✔ کاربرد شناختی
.

 که نمیتوان این نقایص را به شرایط خاصی مانند افت و آسیب شنوایی، عقب ماندگی ذهنی،  نقایص حرکتی و اختلالات نورولوژیک نسبت داد.

 دانش آموزان دارای SLI دارای علائم زیر هستند:
✅ -تاریخچه ای از تاخیر رشدی زبان
✅- درک ضعیف
✅- استفاده محدود از کلمات
✅-دستور زبان ضعیف
✅-اشتباهات متعدد در ساختار جملات
✅ -مشکلات واژه یابی
 این دانش آموزان مهارتهای decoding خوبی دارند، از این رو در خواندن متن خوب عمل می کنند اما در درک مطلب خوانده شده ضعیف هستند. این دانش آموزان در سال‌های بعد آگاهی  بیشتری از مشکل خود پیدا میکنند و ممکن است از صحبت کردن اجتناب کنند.

ADHD) Attention deficit hyperactivity disorder)


نقص توجه و بیش فعالی به دسته‌ای از اختلالات رشدی-عصبی گفته میشود که توجه کردن و متمرکز ماندن در زمینه‌های بینایی و شنوایی در آن دشوار است. کاهش توجه پایدار، بیش فعالی و رفتارهای تکانشی که شدیدتر و شایع تر از کودکان با سطح رشد مشابه است سه علامت بارز این اختلال به شمار می رود.

🔴انواع:

🔵ADD : نقص در توجه و تمرکز

✔-توجه و دقت کافی به جزئیات ندارند.
✔- در حفظ توجه پایدار دچار مشکل میشوند.
✔-فعالیت ها و دستورالعمل ها را نمی توانند کامل انجام دهند.
✔-محرکهای بیرونی به راحتی حواسشان را پرت میکند.

🔵HD : تکانشگری-بیش فعالی

✅-غالبا دست‌ها و پاهایشان بی قرار است.
✅-نمی توانند مدت طولانی بی حرکت بمانند.
✅- از انجام فعالیت بیصدا ناتوان هستند.
✅- زیاد صحبت می کنند.
✅- قبل از اینکه سوال تمام شود با عجله جواب میدهند.

🔵ADHD : علامت های نقص توجه و بیش فعالی را به طور همزمان نشان می دهند.

نکاتی در مورد بیش فعالی
:

✔-کودکان بیش فعال در همه ی محیط ها در حفظ توجه و حرکات تکانشی  مشکل دارند نه فقط در یک محیط خاص.
✔-شایعترین اختلال دوران کودکی است.
✔-در پسران سه تا پنج برابر شایع تر از دختران است.
این کودکان اغلب در عملکردهای اجرایی مانند حافظه فعال دچار مشکل هستند.
✔-در کنترل احساسات دچار مشکل هستند.
✔-اگر بیش فعالی درمان نشود، کودک با مشکلاتی مانند: افت تحصیلی، کاهش اعتماد و عزت نفس، احساس بی لیاقتی و افسردگی در دوران زندگی رو به رو خواهد شد.

🔴 ارزيابي APD

بهترين روش در ارزيابي استفاده از رويكرد مجموعه آزمون است .طراحي مجموعه آزمون‌ها منجر به پیدایش مدل های پردازشی متنوع شده است.که نحوه ارزیابی مدل ها،ماهیت و ساختار آنها متفاوت است .بعضی از مدل ها به جنبه عملکردی اختلال پردازش شنوایی توجه دارند و هدف آنها تشخیص مشکلات پایه شنوایی است که عملکرد تحصیلی و‌اجتماعی را متاثر می کند.
بعضي مدل ها بر پايه جنبه هاي پزشكي اختلال هستند.
گروه سوم بر پايه توانايي پردازش هاي شنوايي با توانايي هاي شناخت و زبان طراحي شده است.

مزيت استفاده از يك مدل خاص يكپارچه بودن روند ارزيابي و تشخيص است
.

مدل پردازش بوفالو Katz و Smith ‌وKurpita

شامل 4 طبقه:
✔رمز گشايي Decoding
✔حافظه و بيش شنوايي Tolerance-Fading Memory
✔تلفيق  Integration
✔سازماندهي Organization  مي باشد
.
.
رمز گشايي Decoding 

در اين زير طبقه در مدل پردازش شنوايي بوفالو بر توانايي بازشناسي واجي در تشكيل كلمات و عبارات و درك مطلب تاكيد ميشود
.

🔴بروز ضايعه يا بدعملكردي در بخش خلفي لوب تمپورال چپ وجود دارد.
🔴در كودكان مبتلا به اين اختلال موارد زير ديده مي شود:
✔خطا در توليد و تلفظ حروف
✔ضعف در ديكته و هجي كردن
✔ضعف در خواندن
✔ضعف در تشخيص و تمايز  حروف مشابه
✔كند بودن در انجام دستورات

⭕ Tolerance fading memory(TFM)


اختلال در اين طبقه درك گفتار ضعيف در محيط هاي پر چالش شنوايي مثلا محيط هاي نويزي را به همراه دارد.
ناتواني و بدعملكردي در منطقه تمپورال قدامي شامل هيپوكامپ و آميگدال و لوب فرونتال است. 
در كودكان مبتلا به اين اختلال موارد زير ديده مي شود:
✔حافظه شنوايي ضعيف
✔فراموشي و حواس پرتي
✔عدم توجه
✔حساسيت بيش از حد به صدا
✔ضعف يادگيري در محيط هاي نويزي

Integration تلفيق

افراد مبتلا به اين اختلال علائم اختلال يادگيري از خود نشان مي دهند اين كودكان داراي اختلال شديد  در خواندن و نوشتن مي باشند
.

✔سرعت پاسخدهي در آنها كند است
✔به عنوان كودكان دست و پا چلفتي شناخته مي شوند
✔بر چسب اختلال نارسا خواني به آنها زده مي شود
✔درشت نويسي دارند
✔ممكن است اختلال تعادل داشته باشند
✅ مكان ضايعه را قسمت جايروس آنگولار و كورپوس كالازوم ميدانند.


Organization سازماندهي

كودكان مبتلا به اين اختلال نقص در رعايت ترتيب و توالي دارند.


✔شلخته و بي نظم هستند
✔خطاي واژگون گويي و واژگون نويسي دارند
✅مناطق مربوط به اين ضايعه را بخش فرونتو تمپور و پريتال دانسته اند.

🔴آزمون هايي كه  بايد جهت تشخيص اختلالات پردازش شنوايي در روش بوفالو  استفاده گردد شامل موارد زير است
.

1-آزمون كلمات متناوب يا SSW
Staggered spondic word test
2-آزمون تركيب واجي يا PST

Phonemic synthesis test-3 
4-آزمون درك گفتار در حضور نويز SP -N
Speech in noise


جمع بندی:اختلال پردازش شنوایی مرکزی

اختلال پردازش شنوایی در کودکان، بزرگسالان و به ویژه سالمندان دیده میشود. معمولا کودکان مبتلا به این اختلال از استانه شنوایی هنجار در ازمون های شنوایی مرسوم برخوردارند اما در شنیدن در محیط پر چالش شنیداری مانند شنیدن در محیط پر سرو صدا و یا شنیدن وپیگیری صحبت های معلم سرکلاس درس مشکل دارند.

شیوع آن در کودکان تا 20 درصد گزارش شده است و در سالمندان از این نیز بیشتر می باشد.از جمله علت آن در کودکان می تواند تاخیر رشدی دستگاه شنوایی مانند ابتلا به عفونت های مکرر دوران کودکی و یا مشکلات نورولوژیک نظیر بیماریهای مادرزادی،عفونت و ضربه باشد.

در بزرگسالان نیز در معرض سروصدای بلند بودن و پیرگوشی از جمله عوامل آن می تواند باشد.


در مرکز رسا شهرستان ورامین ارزیابی و توانبخشی اختلال پردازش شنوایی توسط تیمی از شنوایی شناسان،آسیب شناسان گفتاروزبان و روانشناسان به صورت کاملا تخصصی انجام میشود.


آدرس ما: شهرستان ورامين ، ميدان امام خميني ،‌پاساژ مهماندوست ، طبقه ي اول

شماره هاي تماس:
09308384026
021-36271956
021-36281378

مطالب مشابه


ارزیابی شنوایی بزرگسالان
ارزیابی شنوایی بزرگسالان

بسیاری از بزرگسالان در سنین بالا به علت پیرگوشی و یا افت شنوایی ناشی از در معرض سروصدای

99.08.11 خدمات
تربیت شنوایی برای کودکان
تربیت شنوایی

پس از تشخیص کم شنوایی در کودکان و تجویز سمعک مناسب تربیت شنوایی اولین گام موثر در جهت

99.11.27 خدمات
غربالگری شنوایی نوزادان
غربالگری شنوایی نوزادان

اگرچه اکثر کودکان تازه متولد، دارای شنوایی هنجار هستند اما بر طبق آمار از هر 1000 نوزاد

99.11.21 خدمات

ارسال نظر

 

عکس خوانده نمی‌شود

© کلیه حقوق این وب سایت برای مركز رسا محفوظ است.
انصراف
پاسخگو هستیم
گفتگوی آنلاین

برای شروع مکالمه بر روی یک گزینه کلیک کنید

لطفا برای شروع گفتگو فقط پیام متنی ارسال کنید.